Trump’ın Ek Vergisini YENİ Parti lideri duyurdu
Trump’ın Ek Vergisini YENİ Parti lideri duyurdu
İçeriği Görüntüle

Türkiye Ziraat Odaları Birliği'nin (TZOB) ekim ayına ilişkin paylaşılan verileri, üretici ile market arasındaki fiyat farkını yeniden gündeme taşıdı. En dikkat çekici ürün limon oldu. Üreticide kilogramı 3,90 TL seviyesinde olan limonun markette 42 TL'nin üzerinde satılması, çiftçinin kazancı ile tüketicinin ödediği fiyat arasındaki uçurumu gözler önüne serdi.

Türkiye'de gıda fiyatları tartışılmaya devam ederken, tarladan market rafına uzanan fiyat zincirindeki büyük fark dikkat çekiyor. Türkiye Ziraat Odaları Birliği'nin ekim ayına ilişkin verilerinde, bazı tarım ürünlerinin üretici fiyatının katbekat üzerinde tüketiciye ulaştığı belirtildi. Üretici ile market arasındaki fiyat farkının en yüksek olduğu ürün ise limon olarak öne çıktı. Paylaşılan verilere göre limonda fiyat farkı yüzde 999'a ulaştı.

Yüzde 999'luk Fark
TZOB'un ekim ayı verilerinde en çarpıcı tablo limonda ortaya çıktı. Üreticide kilogram başına yaklaşık 3 lira 90 kuruş seviyesinde bulunan limonun, market raflarında 42 liranın üzerinde fiyatla satışa sunulduğu aktarıldı.
Böylece limonun üreticiden tüketiciye ulaşana kadar yaklaşık 11 katına çıkan fiyatı, tarım ürünlerindeki pazarlama zincirini yeniden tartışmaya açtı.
Buradaki yüzde 999'luk oran, limon fiyatının bir ayda aynı oranda arttığı anlamına gelmiyor. Bu rakam, üretici satış fiyatıyla market satış fiyatı arasındaki oransal farkı ifade ediyor.

Limonu hangi ürünler izledi?
Açıklanan verilerde üretici ile market arasındaki fiyat farkının yalnızca limonla sınırlı olmadığı görüldü. Kuru incir, havuç, elma ve fındık da fiyat makasının dikkat çektiği ürünler arasında yer aldı. Bu tablo, tarım ürünlerinin tüketiciye ulaşıncaya kadar geçtiği aşamalardaki maliyetlerin ve fiyatlandırma uygulamalarının önemini bir kez daha gündeme getirdi.

Üreticiden ucuza, Vatandaşa pahalı
Tarım sektöründe üreticilerin en önemli sorunları arasında yükselen mazot, gübre, sulama, işçilik ve diğer üretim giderleri bulunuyor. Ürününü düşük fiyatla satmak zorunda kalan çiftçiler maliyetlerini karşılamakta zorlanırken, markette yüksek fiyatlarla karşılaşan tüketiciler de alışveriş bütçelerini dengelemeye çalışıyor. Üretici ve tüketici fiyatları arasındaki farkın büyümesi, gıda piyasasında fiyat oluşumunun daha şeffaf hale getirilmesi gerektiği yönündeki tartışmaları artırıyor.

Fiyat neden katlanıyor?
Tarım ürünlerinin tarladan market rafına ulaşması sırasında nakliye, depolama, ambalajlama, işçilik, fire ve işletme giderleri gibi çeşitli maliyetler ortaya çıkıyor. Ürünün birden fazla ticari aşamadan geçmesi de nihai satış fiyatını etkileyebiliyor.
Ancak üretici ile market fiyatı arasındaki farkın tamamının aracı kârından kaynaklandığını söylemek mümkün değil. Gerçek maliyet ve kâr dağılımının belirlenebilmesi için ürün bazında ayrıntılı inceleme yapılması gerekiyor.